NI_NarracionesIndigenasDelDesierto
14 —¡Caramba! ¿Será que le pasó algo a nuestro alaüla ? —dijeron los sobrinos de Juya´, Iiwa, la lluvia primaveral, y Patünainjana, la lluvia tur- bulenta que marca el fin de la lluvia primaveral. Hablaron los dos. —¿Qué opinas si vamos a buscar a nuestro alaüla ? Porque han pasado muchos días, han pasado muchos años y no ha regresado. Estaremos bien, encontraremos las huellas de sus pies. —Me parece bien. Entonces vayamos en busca de él. Los dos juntos se fueron lejos. Ensillaron donde se iban a transportar. A caballo se fueron Iiwa y Patünainjana en busca de su alaüla , Juya´. Cuando pasaban por una tierra, preguntaban: —¿No han visto a nuestro alaüla por aquí? —dije- ron a unos wayuus que estaban en una tierra. —Hace tiempo pasó por aquí, estamos extrañan- do su regreso. Se ha acabado el regalo que nos trajo. —Así dijeron los sembradores refiriéndose al tiempo que había pasado, nombrando cada uno lo que sembraron. Se fueron lejos ellos. Preguntaron en otra tierra. Usaron las mismas palabras: —Hace mucho tiempo no ha vuelto. No hemos tenido otro regalo así como el que nos trajo. —Así dijeron—. Había antes, se ha acabado. Se fueron lejos los dos hacia otra tierra y pregun- taron lo mismo. —Hace rato pasó por aquí —dijeron de él en otra tierra—. Aquí está lo que nos trajo de regalo, están listos para el consumo. —Contaron sobre la cose- cha de la siembra, del maíz, del fríjol, contaron los wayuus a quienes preguntaron. —¡Takü! ¿Jamataaka nukuwaipa walaüla? —na- maka nüsiipunu Juya´, Iiwa, juya´ akasijüinkai süsii wanu´uirua, nümaa Patünainjana, juya´ jashichi süjattiamüinshi Iiwa. Naashakaka piama- leirua. —¿Jamüsü pünüiki wounai nüchii walaüla? Anüüka alatüinrüinma´in nükalia, anütatüirü´üsa juya´ alatüin nichiirua jee jünain male´ejüin nia. Aneena waya, wanteerü anain nuichiirua. —Jamüsa shia. Anainya´aya mounüi nüchiirua Wattashii ounirashii piamashiikana. Asiiyajashii ne´ejenairüa. Amoushii Iiwa nümaa Patünainjana ounüshii nachii nalaüla, Juya´. Nalatüleje´e julu´u wanee mma´, nasakirapünain. —¿Jama jira´alüin walaüla yaapüna yaa? —müshii julu´u wane mma´ namüin wanee wayu´uya. —Alatatüjüima´asa yaapüna chia, asukaina waya nüpüla. Ajattüin tü nükoloinkat wamüin. —Mus- hii naa apünajüliikana jümüin wanaapünain nülatüin, nachuntanamüsü jünülia tü attieekat. Wattaashii naya. Nasakirüin julu´u wanee mma´- yasa. jiata´aya ne´e pütchikat: —Eeshatain nüka´lia maletüin. Nojotsü eirüin shi´iraka tü nükoloinkat wamüin. —Mükaralu´u—. Eesü paalainka, ajattüirü. Wattai naya julu´u wanee mmaya´a jee maka´aya. —Eisa nükalia yaapüna— münüshi sulu´u wa- nee mma´—. Anu´usa tü nükoloinkat manüin, anüirü´üsa yapairüin. —Makaralu´u jümüin türa juchoin attieekat, makalaka miaki, makalaka pit- chush, natüin wayuukana asakünüshiikana.
Made with FlippingBook
RkJQdWJsaXNoZXIy MTkzODMz